ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ‘ಏಷ್ಯಾ ಅಂಡರ್ 30’ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ ಬೆಂಗಳೂರಿನ 17 ವರ್ಷದ ಹುಡುಗಿ

ಬೆಂಗಳೂರು: ಬೆಂಗಳೂರಿನ 17 ವರ್ಷದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿ ದಿವಾ ಉತ್ಕರ್ಷ ಅವರು ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ಏಷ್ಯಾ ಅಂಡರ್ 30’ (2025) ಪಟ್ಟಿಯ ‘ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಭಾವ’ (Social Impact) ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

 ಟೈಪ್-1 ಮಧುಮೇಹದಿಂದ (Type 1 Diabetes) ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಅವರ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ನೆರವಾಗಲು ಅವರು ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಅಪ್ರತಿಮ ಸೇವೆಗಾಗಿ ಈ ಜಾಗತಿಕ ಮನ್ನಣೆ ದೊರೆತಿದೆ. ಈ ವರ್ಷದ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಭಾವ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೂ ದಿವಾ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಬಸವೇಶ್ವರನಗರದ ನಿವಾಸಿಯಾದ ದೀವಾ, ಟೈಪ್-1 ಮಧುಮೇಹ ಹೊಂದಿರುವ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಹಾಯ ಹಸ್ತ ಚಾಚುವ ಸಲುವಾಗಿ ‘ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ’ (Project Surya) ಎಂಬ ಸ್ವಯಂಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕೇವಲ 13 ವರ್ಷದ ಪ್ರಾಯದಲ್ಲೇ, ಅಂದರೆ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲೇ ಎದುರಾದ ಸವಾಲನ್ನು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರ ಬದುಕಿಗೆ ಬೆಳಕಾಗುವ ದೊಡ್ಡ ಚಳವಳಿಯನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿರುವುದು ಇವರ ಸಾಧನೆಯ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.

ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಫಾರ್ ಲರ್ನಿಂಗ್ (NAFL) ಶಾಲೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿಯಾದ ದಿವಾ ಇತ್ತೀಚೆಗಷ್ಟೇ ತಮ್ಮ ದ್ವಿತೀಯ ಪಿಯುಸಿ (Class 12) ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮುಗಿಸಿದ್ದು, ಮುಂದಿನ ಉನ್ನತ ವ್ಯಾಸಂಗಕ್ಕಾಗಿ ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕಲ್ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇಷ್ಟು ಕಿರಿಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಅವರು ಒಬ್ಬ ಯಶಸ್ವಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಉದ್ಯಮಿ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ತಮ್ಮ ಈ ಯಶೋಗಾಥೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಿರುವ ಅವರು, 2021ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರನಿಗೆ ಟೈಪ್-1 ಮಧುಮೇಹ ಇರುವುದು ಪತ್ತೆಯಾದಾಗ ಈ ‘ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ’ ಆರಂಭಿಸಲು ಪ್ರೇರಣೆ ಸಿಕ್ಕಿತು ಎಂದು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಜೀವಿತಾವಧಿ ಆರೋಗ್ಯ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಲು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬ ಪಟ್ಟ ಮಾನಸಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಕಣ್ಣಾರೆ ಕಂಡ ದಿವಾ, ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಸೂಕ್ತ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಲ್ಲದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಬಡ ಕುಟುಂಬಗಳು ಎಂತಹ ಭೀಕರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿತರು.

ಇದಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ದೃಢಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡಿದ ಅವರು, ತಮ್ಮ ಪೋಷಕರಾದ ಉತ್ಕರ್ಷ ಲೋಕೇಶ ಮತ್ತು ಪಲ್ಲವಿ ಉತ್ಕರ್ಷ ಅವರ ಜೊತೆ ಕೈಜೋಡಿಸಿದರು. ಈ ಕಾಯಿಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಆಳವಾದ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿ, ಜಾಗೃತಿಯ ಕೊರತೆ, ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಲಭ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವಿನ ಕೊರತೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದರು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿಯೇ ‘ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ’ ಜನ್ಮತಾಳಿತು.

ಟೈಪ್-1 ಮಧುಮೇಹ ಎಂಬುದು ರೋಗನಿರೋಧಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಕಾಯಿಲೆಯಾಗಿದ್ದು, ರೋಗಿಗಳು ಬದುಕಲು ಪ್ರತಿದಿನ ಇನ್ಸುಲಿನ್ ಚುಚ್ಚುಮದ್ದು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಅತ್ಯಂತ ವೆಚ್ಚದಾಯಕವಾಗಿದೆ. ‘ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ’ ಅಂದಾಜಿಸಿರುವ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬವೊಂದರ ಸರಾಸರಿ ಆದಾಯದ ಶೇಕಡಾ 18 ರಷ್ಟು ಭಾಗ ಕೇವಲ ಮಧುಮೇಹದ ನಿರ್ವಹಣೆಗೇ ಖರ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಶೇಕಡಾ 80 ರಷ್ಟು ಪೀಡಿತ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಅಥವಾ ಸೂಕ್ತ ಆರೋಗ್ಯ ವಿಮೆಯ ಸೌಲಭ್ಯ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಸೂಕ್ತ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಸಿಗದೆ ಮತ್ತು ರೋಗ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಮೊದಲೇ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚದ ಕಾರಣ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಸಾವಿರಾರು ಜನರು ಪ್ರಾಣ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅವರು ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಕಳೆದ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ‘ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ’ ದೇಶದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಯುವ ನೇತೃತ್ವದ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣಾ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಇದುವರೆಗೆ 4.02 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರನ್ನು ತಲುಪಿದ್ದು, ಟೈಪ್-1 ಮಧುಮೇಹದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ 3,190 ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ನೇರ ನೆರವು ನೀಡಿದೆ.

ನಿಧಿ ಸಂಗ್ರಹಣೆ: ವಿವಿಧ ಜಾಗತಿಕ ಅನುದಾನಗಳು, ಸಹಭಾಗಿತ್ವಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯ ನಿಧಿ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ₹20 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಧನಸಹಾಯ ಕ್ರೋಢೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಣವನ್ನು ಬಡ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಾಮಗ್ರಿ ಒದಗಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಮೇಲೆ ವಿಶೇಷ ಗಮನ: ಸಂಸ್ಥೆಯು ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಧುಮೇಹದ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸಲು 200 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಶಾ (ASHA) ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆಯರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ತರಬೇತಿ ನೀಡಿದೆ. ಇದರ ಮೂಲಕ ಸಾವಿರಾರು ಹಳ್ಳಿಗಳ ಸುಮಾರು 49,500 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಗ್ರಾಮಸ್ಥರಿಗೆ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು ಮತ್ತು ಸಕಾಲಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಮಹತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

ಉಚಿತ ತಪಾಸಣೆ ಮತ್ತು ವಿತರಣೆ: ಆರೋಗ್ಯ ಶಿಬಿರಗಳ ಮೂಲಕ 1,020 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಉಚಿತ ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಸ್ಕ್ರೀನಿಂಗ್ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ 4,500 ಇನ್ಸುಲಿನ್ ವಯಲ್ಸ್ (Vials), 2,500 ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಮಾನಿಟರಿಂಗ್ ಸ್ಟ್ರಿಪ್ಸ್ ಮತ್ತು 1,000 ಇನ್ಸುಲಿನ್ ಸಿರಿಂಜ್‌ಗಳನ್ನು ಉಚಿತವಾಗಿ ವಿತರಿಸಲಾಗಿದೆ.

‘ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ’ದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದಲಾವಣೆಯ ಕಾರ್ಯಗಳು ಭಾರತದ ಗಡಿ ದಾಟಿಯೂ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿವೆ. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ (UN) ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ, ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಡಯಾಬಿಟಿಸ್ ಫೆಡರೇಶನ್ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ (WHO) ವಿವಿಧ ಜಾಗತಿಕ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆಯ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗಿದೆ.

ದಿವಾ ಅವರ ಈ ಸೇವೆಗೆ ಈಗಾಗಲೇ ವಿಶ್ವದರ್ಜೆಯ ಗೌರವಗಳು ಲಭಿಸಿವೆ. ಅವರು ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ‘ಡಯಾನಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ’ (Diana Award) ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ, ಚೆಗ್.ಆರ್ಗ್ (Chegg.org) ನೀಡುವ ‘ಗ್ಲೋಬಲ್ ಸ್ಟೂಡೆಂಟ್ ಪ್ರೈಸ್’ ನ ಟಾಪ್ 10 ಅಂತಿಮ ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು 2024 ರ ವಿಶ್ವ ಸುಸ್ಥಿರತೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (World Sustainability Awards)ಯಿಂದ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಈಗ ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿರುವುದು ಅವರ ಮತ್ತೊಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದೆ.