ಯುನೆಸ್ಕೋ ಅಮೂರ್ತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ ಪಟ್ಟಿಗೆ ʼದೀಪಾವಳಿ ಹಬ್ಬʼ ಸೇರ್ಪಡೆ ; ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮತ್ತೊಂದು ಹೆಮ್ಮೆಯ ಗರಿ

ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಕ ಹಬ್ಬವಾದ ದೀಪಾವಳಿಯನ್ನು (Deepavali), ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯ (UNESCO) ಮಾನವಕುಲದ ಅಮೂರ್ತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಾತಿನಿಧಿಕ ಪಟ್ಟಿಗೆ (Representative List of Intangible Cultural Heritage of Humanity) ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ.
2025ರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಂಡ 19 ಇತರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ ದೀಪಾವಳಿಯು ಈ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.
ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಅಮೂರ್ತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಗಳ ಉತ್ತಮ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮಹತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸಲು ಯುನೆಸ್ಕೋ ಈ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ. ಭಾರತದ ದೀಪಾವಳಿಯ ಜೊತೆಗೆ, ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಟಾಂಗೈಲ್‌ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸೀರೆ ನೇಯ್ಗೆ ಕಲೆ ಕೂಡ ಈ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿದೆ.

ಯುನೆಸ್ಕೋ ಅಮೂರ್ತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ ಪಟ್ಟಿ ಎಂದರೇನು?
ಯುನೆಸ್ಕೋದ ಪ್ರಕಾರ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯು ಕೇವಲ ಸ್ಮಾರಕಗಳು ಮತ್ತು ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ,ಇದು ನಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜರಿಂದ ಆನುವಂಶಿಕವಾಗಿ ಬಂದ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಸಲಾಗುವ ಮೌಖಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು, ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಲೆಗಳು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಆಚರಣೆಗಳು, ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಧಿಗಳು, ಹಬ್ಬದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು, ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳು ಅಥವಾ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕರಕುಶಲ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಕೌಶಲ್ಯಗಳಂತಹ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಅಥವಾ ಜೀವಂತ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಜಾಗತೀಕರಣದ ಹೆಚ್ಚಳದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಲ್ಲಿ ಇದು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಭಿನ್ನ ಸಮುದಾಯಗಳ ಅಮೂರ್ತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಂತರ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂವಾದಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಜೀವನ ವಿಧಾನಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವವನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತದೆ.

ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರುವ ಭಾರತದ ಇತರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಗಳು:
ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಈಗಾಗಲೇ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿರುವ ಭಾರತದ ಇತರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ..:
2021: ಕೋಲ್ಕತ್ತಾದ ದುರ್ಗಾ ಪೂಜೆ
2017: ಕುಂಭ ಮೇಳ
2016: ನೌರೂಜ್ (Nowruz)
2014: ಪಂಜಾಬ್‌ನ ಜಂಡಿಯಾಲ ಗುರು ಥಥೇರಾಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಿತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ತಾಮ್ರದ ಪಾತ್ರೆ ತಯಾರಿಕೆ
2013: ಮಣಿಪುರದ ಸಂಕೀರ್ತನಾ
2012: ಲಡಾಖ್‌ನ ಬೌದ್ಧ ಮಂತ್ರ ಪಠಣ
2010: ಛೌ ನೃತ್ಯ, ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಕಾಲ್ಬೇಲಿಯಾ ನೃತ್ಯ ಮತ್ತು ಕೇರಳದ ಮುಡಿಯೇಟ್ಟು
2009: ಗರ್ವಾಲ್‌ನ ರಮ್ಮನ್ ಹಬ್ಬ
2008: ಕೂಡಿಯಾಟ್ಟಂ ಸಂಸ್ಕೃತ ರಂಗಭೂಮಿ, ರಾಮಲೀಲಾ ಮತ್ತು ವೈದಿಕ ಮಂತ್ರ ಪಠಣ

2025 ರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ ಪ್ರಮುಖ ಪರಂಪರೆಗಳು :ಯುನೆಸ್ಕೋ 2025 ರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ದೀಪಾವಳಿಯ ಜೊತೆಗೆ ವಿಶ್ವದ ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಅಮೂರ್ತ ಪರಂಪರೆಗಳು ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿವೆ.
1 ದೀಪಾವಳಿ-ಭಾರತ (India)
2 ಟಾಂಗೈಲ್‌ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸೀರೆ ನೇಯ್ಗೆ ಕಲೆ-ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ (Bangladesh)
3 ಹವ್ಯಾಸಿ ರಂಗಭೂಮಿ ನಟನೆ- ಜೆಕಿಯಾ (Czechia)
4 ಬ್ಯಾಗ್‌ಪೈಪ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಗ್‌ಪೈಪ್ ನುಡಿಸುವಿಕೆ-ಬಲ್ಗೇರಿಯಾ (Bulgaria)
5 ಬೆಹ್‌ಜಾದ್‌ರ ಲಘು ಚಿತ್ರಕಲೆ ಶೈಲಿ-ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ (Afghanistan)
6 ಬಿಷ್ತ್ (ಪುರುಷರ ಅಬಾ): ಕೌಶಲ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳು-ಖತಾರ್ – ಬಹ್ರೇನ್ – ಇರಾಕ್ – ಜೋರ್ಡಾನ್ – ಕುವೈತ್ – ಓಮನ್ – ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ – ಸಿರಿಯನ್ ಅರಬ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ – ಯುನೈಟೆಡ್ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್
7 ಬ್ರಸೆಲ್ಸ್‌ನ ರಾಡ್ ಮ್ಯಾರಿಯೊನೆಟ್ ಸಂಪ್ರದಾಯ-ಬೆಲ್ಜಿಯಂ (Belgium)
8 ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್ ಬ್ರ್ಯಾಮ್ ಮತ್ತು ಸಾಂಬೈ-ಬೆಲೀಜ್ (Belize)
9 ಕಮಾಂಡರಿಯಾ ವೈನ್‌-ಸೈಪ್ರಸ್ (Cyprus)
10 ಕುವಾರ್ಟೆಟೊ: ಸಂಗೀತ, ನೃತ್ಯ ಮತ್ತು ಗೀತೆಗಳು-ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾ (Argentina)
11 ಕೌಟುಂಬಿಕ ಸರ್ಕಸ್ ಸಂಪ್ರದಾಯ-ಚಿಲಿ (Chile)
12 ಗ್ವಾಡಾಲುಪೆ ವರ್ಜಿನ್ ಉತ್ಸವಬೊಲಿವಿಯಾ (Bolivia)
13 ಗಿಫಾಟಾ, ವೊಲೈತಾ; ಜನರ ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಹಬ್ಬ-ಇಥಿಯೋಪಿಯಾ (Ethiopia)
14 ಗುರುನಾ, ಮಸ್ಸಾದಲ್ಲಿ ಜಾನುವಾರುಗಳನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದ ಪಶುಪಾಲನೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಕಲಾತ್ಮಕ ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟುವಿಕೆಯ ಅಭ್ಯಾಸ -ಚಾಡ್ ಹಾಗೂ ಕ್ಯಾಮರೂನ್
15 ಹದ್ರಮಿ ಡ್ಯಾನ್ ಕೂಟ-ಯೆಮೆನ್ (Yemen)
16 ಜೋರೋಪೋ-ವೆನೆಜುವೆಲಾ (Venezuela)
17 ಕೋಶಾರಿ, ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದ ಖಾದ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ಆಚರಣೆಗಳು-ಈಜಿಪ್ಟ್ (Egypt)
18 ಮ್ವೆಟ್ ಓಯೆಂಗ್, ಸಂಗೀತ ಕಲೆ, ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಕೌಶಲ್ಯಗಳು ಎಕಾಂಗ್ ಸಮುದಾಯದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು- ಗ್ಯಾಬೊನ್
– ಕ್ಯಾಮರೂನ್ – ಕಾಂಗೋ
19 ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ತಾಳೆಗಳ ಒಡನಾಟ (ದಿ ಕಾನ್ಫ್ರಟರ್ನಿಟಿ)-ಎಲ್ ಸಾಲ್ವಡಾರ್ (El Salvador)
20 ಕ್ಯೂಬನ್ ಸನ್ ಅಭ್ಯಾಸ-ಕ್ಯೂಬಾ (Cuba)
21 ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿವಾಹದಲ್ಲಿ ಜಫಾ-ಜಿಬೌಟಿ – ಕೊಮೊರೊಸ್ – ಯುಎಇ – ಇರಾಕ್ – ಜೋರ್ಡಾನ್ – ಮಾರಿಟೇನಿಯಾ – ಸೊಮಾಲಿಯಾ