ಇಡೀ ಹಿಮಾಲಯ ಶ್ರೇಣಿ ಈಗ ‘ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಭೂಕಂಪ ಸಂಭನೀಯ ವಲಯ’

ನವದೆಹಲಿ : ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದಿಂದ ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದವರೆಗೆ ಭಾರತದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು, ಈಗ ವಲಯ VI (Zone VI) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ದೇಶದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಭೂಕಂಪ ಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ಮಾನದಂಡಗಳ ಬ್ಯೂರೋ (BIS) ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಭೂಕಂಪ ವಿನ್ಯಾಸ ಸಂಹಿತೆಯ (Earthquake Design Code) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಮರುವರ್ಗೀಕರಣ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದ ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆ (GSI)ಯು ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಹಾನಿಯ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ತೀವ್ರ ಹಾನಿಯ ಅಪಾಯ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಾನಿಯ ಅಪಾಯ, ಮಧ್ಯಮ ಹಾನಿಯ ಅಪಾಯ, ಕಡಿಮೆ ಹಾನಿಯ ಅಪಾಯ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಹಾನಿಯ ಅಪಾಯ ಎಂದು ದೇಶವನ್ನು ಐದು ವಿಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಿದೆ.

ಪರಿಷ್ಕೃತ ಭೂಕಂಪ ನಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದ ಭೂಪ್ರದೇಶದ ಸುಮಾರು 61 ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟು ಭಾಗವು ಈಗ ಮಧ್ಯಮದಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭೂಕಂಪ ಸಂಭವಿಸುವ ವಲಯಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ದೇಶದ ಸುಮಾರು 75 ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಭೂಕಂಪನ ಸಕ್ರಿಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಹಿಮಾಲಯವು ಒಮ್ಮುಖ ಪ್ಲೇಟ್‌ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಪ್ಲೇಟ್‌ ಯುರೇಷಿಯನ್ ಪ್ಲೇಟ್‌ಗೆ ತಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ನಿರಂತರ ಘರ್ಷಣೆಯು ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಭೂಕಂಪನದ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. ಉತ್ತರಾಖಂಡ, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ, ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ, ಸಿಕ್ಕಿಂ, ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಬಿಹಾರ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ, ಹರಿಯಾಣ, ಪಂಜಾಬ್ ಮತ್ತು ದೆಹಲಿ-ಎನ್‌ಸಿಆರ್ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಈಗ ಹೆಚ್ಚಿದ ಭೂಕಂಪದ ಅಪಾಯವನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿವೆ.

ಭೂಕಂಪ ವಿನ್ಯಾಸ ಸಂಹಿತೆ ಎಂದರೇನು?
ಭೂಕಂಪ ವಿನ್ಯಾಸ ಸಂಹಿತೆಯು ಒಂದು ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಮಾನದಂಡಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿದೆ. ಭೂಕಂಪಗಳನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಮತ್ತು ರಚನೆಗಳನ್ನು ಯೋಜಿತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಭೂಕಂಪನದ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹಾನಿಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಜೀವವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಇದು ವಿನ್ಯಾಸ ವಿಧಾನಗಳು, ವಸ್ತುಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳು, ಲೋಡ್ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳು ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತದೆ, ರಚನೆಗಳು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.