ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ ಶೃಂಗಸಭೆಗಾಗಿ ಇರಾನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಭಾರತಕ್ಕೆ : ಯುದ್ಧದ ನಡುವೆ ಪೆಝೆಶ್ಕಿಯನ್ ಭೇಟಿ ಯಾಕೆ ಮಹತ್ವದ್ದು ?

ನವದೆಹಲಿ: ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ–ಇರಾನ್ ನಡುವಿನ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಮುಂದುವರಿದಿರುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಮಸೂದ್ ಪೆಝೆಶ್ಕಿಯನ್ ಅವರು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 12 ಮತ್ತು 13ರಂದು ನಡೆಯಲಿರುವ 18ನೇ ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ (BRICS) ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಅವರು ದೆಹಲಿಗೆ ಆಗಮಿಸಲಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಕೆಲವು ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
ಪೆಝೆಶ್ಕಿಯನ್ ಅವರ ಭಾರತ ಭೇಟಿ ಕೇವಲ ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ ಸಭೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು, ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆ, ವ್ಯಾಪಾರ, ಚಾಬಹಾರ್ ಬಂದರು, ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ಭಾರತ–ಇರಾನ್ ಸಂಬಂಧ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ವಿಚಾರಗಳು ಚರ್ಚೆಗೆ ಬರಬಹುದು.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಇರಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸುವುದು ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.
ಮೋದಿ–ಪೆಝೆಶ್ಕಿಯನ್ ಮಾತುಕತೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು, ಆರ್ಥಿಕ ಸಹಕಾರ, ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಪರ್ಕ ಹಾಗೂ ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಸಂಘರ್ಷದ ಕುರಿತು ಚರ್ಚೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಭಾರತ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಬಣದ ಪರವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಲ್ಲದೆ, ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮತೋಲನ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಭಾರತವು ಒಂದೆಡೆ ಇರಾನ್ ಜೊತೆ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಅಮೆರಿಕ, ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಜೊತೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಪೆಝೆಶ್ಕಿಯನ್ ಅವರ ಭೇಟಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಇರಾನ್‌ ಜೊತೆಗೆ ನೇರ ಸಂವಾದ ನಡೆಸಲು ಹಾಗೂ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಶಾಂತಿ, ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಕುರಿತು ತನ್ನ ನಿಲುವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಲು ಪ್ರಮುಖ ಅವಕಾಶವಾಗಬಹುದು.

ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ: ಭಾರತದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಮಾರ್ಗ
ಭಾರತದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ಇರಾನ್‌ಗೆ ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವವಿದೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ, ಎಲ್‌ಪಿಜಿ (LPG) ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಇಂಧನ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಸರಕುಗಳ ಸಮುದ್ರ ಸಾಗಣೆಗೆ ಈ ಮಾರ್ಗ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧ ಅಥವಾ ಸಂಘರ್ಷದಿಂದ ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಯ ಉಂಟಾದರೆ ಭಾರತದ ತೈಲ ಮತ್ತು ಅನಿಲ ಪೂರೈಕೆ ಹಾಗೂ ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಸುರಕ್ಷತೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ವಿಚಾರವಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಯ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಾಯಕತ್ವದ ನಡುವೆ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಪರ್ಕವೂ ನಡೆದಿದೆ. ಈ ಸಂಪರ್ಕದ ಮೂಲಕ “ಗ್ರೀನ್ ಚಾನೆಲ್” ರೀತಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿತ ತೈಲ ಮತ್ತು ಅನಿಲ ಟ್ಯಾಂಕರ್‌ಗಳು ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ದಾಟಲು ನೆರವಾಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.

ಚಾಬಹಾರ್ ಬಂದರು: ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಪರ್ಕ
ಭಾರತ–ಇರಾನ್ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಚಾಬಹಾರ್ ಬಂದರು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಇರಾನ್‌ನ ಆಗ್ನೇಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಚಾಬಹಾರ್ ಬಂದರಿನ ಶಾಹಿದ್ ಬೆಹೆಷ್ಟಿ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಭಾಗಿಯಾಗಿದೆ.
ಈ ಬಂದರಿನ ಮೂಲಕ ಭಾರತವು ಪಾಕಿಸ್ತಾನವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸದೆ ಇರಾನ್ ಮೂಲಕ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಹಾಗೂ ಸಾರಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧಿಸಬಹುದು.
ಆದರೆ ಚಾಬಹಾರ್ ಯೋಜನೆಗೆ ಅಮೆರಿಕದ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿವೆ. ಭಾರತವು ಅಮೆರಿಕದಿಂದ ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ನಿರ್ಬಂಧ ವಿನಾಯಿತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿತ್ತು. ಈ ವಿನಾಯಿತಿಯನ್ನು 2026ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 26ರವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅಮೆರಿಕದ ನೀತಿಗಳಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಂದ ಯೋಜನೆಯ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಹಣಕಾಸು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇನ್ನೂ ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿದೆ.
ಚಾಬಹಾರ್ ಬಂದರು ʼಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉತ್ತರ–ದಕ್ಷಿಣ ಸಾರಿಗೆ ಕಾರಿಡಾರ್ (INSTC)ʼ‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವೂ ಆಗಿದೆ. ಸುಮಾರು 7,200 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಉದ್ದದ ಈ ಬಹುಮಾದರಿ ಸಾರಿಗೆ ಜಾಲವು ಭಾರತವನ್ನು ಇರಾನ್ ಮೂಲಕ ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಯುರೋಪಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿದೆ.

ಇರಾನ್ ಜೊತೆ ಭಾರತದ ತೈಲ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ
ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಮೂರು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆದಾರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಇರಾನ್ ಭಾರತಕ್ಕೆ ರಿಯಾಯಿತಿ ದರದಲ್ಲಿ ತೈಲ ನೀಡುತ್ತಿತ್ತು. ಜೊತೆಗೆ ರೂಪಾಯಿ ಆಧಾರಿತ ಪಾವತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಂತಹ ಅನುಕೂಲಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಆದರೆ ಅಮೆರಿಕದ ದ್ವಿತೀಯ ಹಂತದ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಇರಾನ್‌ನಿಂದ ಭಾರತದ ನೇರ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಆಮದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಮೋದಿ–ಪೆಝೆಶ್ಕಿಯನ್ ಮಾತುಕತೆಯಲ್ಲಿ ಇಂಧನ ಪೂರೈಕೆ, ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದ ವ್ಯಾಪಾರ ಅವಕಾಶಗಳು ಪ್ರಮುಖ ವಿಚಾರಗಳಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಇರಾನ್‌ನ ಸ್ಥಾನ
ಇರಾನ್ ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ನ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವೆ ಆರ್ಥಿಕ ಹಾಗೂ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂವಾದಕ್ಕೆ ಮತ್ತೊಂದು ವೇದಿಕೆ ಸಿಕ್ಕಿದೆ.
ಭಾರತ, ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರಾನ್ ಒಂದೇ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದು ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ನ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಭೌಗೋಳಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಇರಾನ್, ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ ಮೂಲಕ ಹಣಕಾಸು, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದೆ.
ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ ನ್ಯೂ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗೆ ಸೇರುವ ಯೋಜನೆಯನ್ನೂ ಇರಾನ್ ಸೂಚಿಸಿದೆ. ಇದು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದರೆ ಭಾರತ ಸೇರಿದಂತೆ ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಇರಾನ್‌ಗೆ ಹೊಸ ಆರ್ಥಿಕ ಸಹಕಾರದ ಅವಕಾಶಗಳು ಸಿಗಬಹುದು.

ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾ–ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ ಸಮೀಕರಣ
ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಸಂಘರ್ಷದ ನಡುವೆ ಹೊಸ ಭೌಗೋಳಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ಸಮೀಕರಣವೂ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ.
ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಮತ್ತು ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ಭದ್ರತಾ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಇರಾನ್ ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ನಂತಹ ಬಹುಪಕ್ಷೀಯ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಈ ನಡುವೆ ಭಾರತವು ಅಮೆರಿಕ, ಇರಾನ್, ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ ಜೊತೆ ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಂಬಂಧ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಮೂಲಕ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಈ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಭೌಗೋಳಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ನಡುವೆಯೇ ಪೆಝೆಶ್ಕಿಯನ್ ಅವರ ದೆಹಲಿ ಭೇಟಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.
ಭಾರತ–ಇರಾನ್ ಸಂಬಂಧ ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಲ್ಲ
ಭಾರತ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧಕ್ಕೆ ದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ. ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕತೆಯ ಸಂಬಂಧಗಳಿವೆ. ಇಂದು ಈ ಸಂಬಂಧದ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ಇಂಧನ, ವ್ಯಾಪಾರ, ಸಾರಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕತೆಯಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು, ಇರಾನ್ ಜೊತೆಗಿನ ಭಾರತದ ವ್ಯಾಪಾರದ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮತೋಲನ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ತಂದಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಭದ್ರತಾ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಸವಾಲುಗಳಿದ್ದರೂ ಭಾರತ–ಇರಾನ್ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿಲ್ಲ.ಭಾರತವು ಇರಾನ್‌ಗೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅಕ್ಕಿ, ಚಹಾ, ಸಕ್ಕರೆ ಮತ್ತು ಔಷಧೀಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ರಫ್ತು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇರಾನ್‌ನಿಂದ ಭಾರತಕ್ಕೆ ತಾಜಾ ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಒಣಹಣ್ಣುಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಆಮದಾಗುತ್ತವೆ.
ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಜಂಟಿ ಸಮಿತಿ ಸಭೆ (JCM) ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಕಚೇರಿ ಸಮಾಲೋಚನೆಗಳ ಮೂಲಕ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ವಿಚಾರಗಳ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸುತ್ತಿವೆ.

ಭಾರತದ ಮುಂದೆ ದೊಡ್ಡ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸವಾಲು
ಪೆಝೆಶ್ಕಿಯನ್ ಅವರ ಭಾರತ ಭೇಟಿ ದೆಹಲಿಗೆ ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶವೂ ಹೌದು, ಸವಾಲೂ ಆಗಿದೆ.
ಭಾರತಕ್ಕೆ ಇರಾನ್ ಜೊತೆಗಿನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಂಬಂಧ, ಇಂಧನ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಚಾಬಹಾರ್‌ನಂತಹ ಸಂಪರ್ಕ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಬೇಕಿದೆ. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇತರ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಭಾರತದ ಆಳವಾದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನೂ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಿದೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ ಭಾರತದ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆ “ಯಾರ ಪರ ನಿಲ್ಲಬೇಕು?” ಎನ್ನುವುದಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, “ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಮುಖ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡು ಹೇಗೆ ಸಂಬಂಧ ಮುಂದುವರಿಸಬೇಕು?” ಎನ್ನುವುದಾಗಿದೆ.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 12–13ರಂದು ನಡೆಯಲಿರುವ ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪೆಝೆಶ್ಕಿಯನ್ ಅವರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಬಹುಪಕ್ಷೀಯ ಸಭೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಲ್ಲ.ಇದು ಭಾರತ–ಇರಾನ್ ಸಂಬಂಧ, ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆ, ಚಾಬಹಾರ್ ಬಂದರು, INSTC ಸಂಪರ್ಕ, ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಸಂಘರ್ಷ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ನ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಭೌಗೋಳಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ವಿಚಾರಗಳ ಕುರಿತು ಭಾರತ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವೆ ಹೊಸ ಹಂತದ ಸಂವಾದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಬಹುದು.
ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಮುಂದುವರಿದಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಪೆಝೆಶ್ಕಿಯನ್ ಅವರ ಭಾರತ ಭೇಟಿ ಭಾರತದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆ, ಸಮತೋಲನದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕತೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಪ್ರಮುಖ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ನೀತಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಮಹತ್ವದ ಪರೀಕ್ಷೆಯಾಗಲಿದೆ.